Het kijken van oorlogsfilms in de bovenbouw is misschien niet het eerste wat in je opkomt om kinderen kennis te laten maken met oorlog, vrede en vrijheid. Toch is het belangrijk om op de basisschool al een fundament te leggen voor de thema’s oorlog, vrede en vrijheid. Kinderen te laten nadenken en leren wat een oorlog doet met mensen, gezinnen en met de samenleving. Films kunnen daarbij helpen, want ze maken de geschiedenis zichtbaar en invoelbaar, waardoor kinderen beter gaan begrijpen wat oorlog betekent voor mensen en kinderen zoals zijzelf.
Een goede oorlogsfilm kan veel meer doen dan alleen informatie geven. Ze zien niet alleen kale feiten, maar ervaren ook emoties, dilemma’s en gevolgen. Juist daardoor kan een film een krachtig startpunt zijn voor een gesprek in de klas.
Waarom films over oorlog kijken in de klas?
Kinderen groeien op in een wereld waarin ze ook nieuwsbeelden, verhalen en vragen over oorlog tegenkomen. Het is goed om kinderen hierin te begeleiden, want wat zie je precies? En waarom gebeurt dit? Door in de klas aandacht aan te besteden aan deze thematiek, leren kinderen:
-Begrijpen wat oorlog is en wat de gevolgen zijn;
-Zich inleven in mensen uit andere tijden en landen;
-Kritisch nadenken over goed en fout;
-Waarderen hoe belangrijk vrede en vrijheid is
Door gebruik te maken van de juiste films, kan dit moeilijke onderwerp op een goede en veilige manier besproken worden.
Onze top 3 oorlogsfilms voor groep 7 en 8
Hollywood in de Klas vindt het een mooie manier om kinderen door middel van film kinderen te prikkelen om na te denken over een bepaald thema zoals oorlog, vrede en kinderrechten. En hoe kan dat nou beter dan met elkaar een goede film kijken en deze naderhand met elkaar te bespreken en zo moeilijke en zware thema’s begrijpelijk en bespreekbaar te maken?
Wij hebben een top 3 oorlogsfilms samengesteld met als doel: oorlog op een begrijpelijke, respectvolle en leeftijdsadequate manier bespreekbaar maken. Niet elke oorlogsfilm is geschikt voor jonge kijkers. Daarom is gekozen voor films die wel indrukwekkend zijn, maar ook goed te volgen zijn en geschikt zijn om in de klas na te bespreken.
Bij het samenstellen van onze top 3 is gelet op een aantal belangrijke punten:
- Geschikt voor 10–12 jaar (niet te schokkend, wel leerzaam)
- Verschillende perspectieven (Nederland, maar ook andere landen en conflicten)
- Emotionele herkenbaarheid (verhalen via kinderen of jonge hoofdpersonen)
- Educatieve waarde (aanknopingspunten voor geschiedenis en burgerschap)
- Mogelijkheid tot gesprek (films die uitnodigen tot nadenken en nabespreking)
1. Oorlogswinter
Deze Nederlandse film is wat ons betreft een echte aanrader voor de bovenbouw. Het verhaal speelt zich af tijdens de Hongerwinter in de Tweede Wereldoorlog en volgt een jongen die onverwacht betrokken raakt bij het verzet. Omdat het verhaal zich afspeelt in Nederland, is het herkenbaar; daarnaast kunnen kinderen zich identificeren met de hoofdrolspeler omdat hij nagenoeg even oud is als de kinderen uit groep 7/8. De keuzes die hij maakt, zijn twijfels en gevoelens zullen voor de doelgroep herkenbaar zijn.
Oorlogswinter is geen extreme oorlogsfilm, maar kan op sommige momenten wel spannend zijn. De kijkers krijgen een goed beeld van hoe spannend en gevaarlijk het leven tijdens de tweede wereldoorlog was. Oorlogswinter is geschikt om te praten over moed, vertrouwen en verraad, ende moeilijke omstandigheden waarin gewone mensen moesten leven.
Bekijk de trailer van Oorlogswinter. Bekijk via deze link waar de film te bekijken is.
2. The Book Thief
Deze film gaat over een meisje in Nazi-Duitsland dat haar troost vindt in het lezen van boeken. De oorlog komt steeds dichterbij en uiteindelijk verbergt haar gezin een Joodse man in huis, wat het leven in oorlogstijd een stuk gevaarlijker maakt. Het verhaal wordt verteld vanuit het perspectief van een 12-jarig meisje. De film laat goed zien wat voor invloed de oorlog heeft op het meisje en het dagelijks leven. De focus ligt bij deze film vooral op gevoelens, het maken van keuzes en de gevolgen hiervan. Deze film maakt een zwaar onderwerp begrijpelijk, zonder dat het schokkend wordt.
The Book Thief is geschikt om te praten over vriendschap en vertrouwen, goed en fout, moed tonen en de kracht van taal en verhalen vertellen.
Bekijk de trailer van The Book Thief. De film is te bekijken via Pathé Thuis, Disney+, Google Play Films en Prime Video.
3. The Breadwinner
Deze animatiefilm speelt zich af in Afghanistan en laat zien hoe een meisje probeert te overleven in een land waar vrijheid sterk beperkt is onder het bewind van de Taliban. De kijkers zien hoe de oorlog en de regels van de Taliban, haar dagelijks leven beïnvloeden. De film maakt duidelijk wat conflict en onderdrukking betekent voor een kind, en hoe belangrijk onderwijs, familie en doorzettingsvermogen zijn. Omdat het een animatiefilm is, voelt het verhaal voor veel kinderen minder heftig dan een realistische film, terwijl de inhoud toch serieus en leerzaam is.
The Breadwinner behandelt meerdere thema’s: oorlog, vrijheid, onderdrukking en mensenrechten. Deze film is geschikt om te praten over onderdrukking, mensenrechten en de ongelijkheid tussen jongens en meisjes.
Bekijk de trailer van The Breadwinner. Deze film is te bekijken via Pathé Thuis, Prime Video en Google Play.
Een goede oorlogsfilm kan het een begin zijn van een gesprek dat verder gaat dan geschiedenis alleen.
Lesmateriaal over ‘herdenken en vieren op 4 en 5 mei’
Wil je naast het kijken van een film en het houden van een klassengesprek, meer lesmateriaal dat aansluit bij het thema ‘oorlog, herdenken en vieren’? Kijk dat op de website van het Nationaal Comité 4 en 5 mei, zij bieden een uitgebreid educatief programma aan over herdenken en vieren. Ondanks dat oorlog ver bij de kinderen vandaan staat, is het heel goed om stil te staan bij het kunnen leven in vrijheid en de strijd die helaas op vele plekken van de wereld nog steeds wordt gevoerd.
Unicef Kinderrechten Filmfestival
Hollywood in de klas vindt het behandelen van thema’s als: oorlog, vrede en kinderrechten heel belangrijk en biedt dan ook al jaren het Unicef kinderrechten filmfestival aan, aan basisscholen en BSO’s in heel Nederland. Inmiddels zijn er al heel wat kinderrechtenfilms door ons gemaakt en zullen er nog vele nieuwe films komen! Geen tijd voor een lange film over de oorlog? Bekijk dan naar een van onze kinderrechtenfilms die te maken hebben met oorlog, vrede en/of vrijheid.
Documentaires voor kinderen over de oorlog
Naast lange speelfilms, zijn er natuurlijk ook veel (korte) documentaires te vinden over dit zelfde thema. Ook de NOS heeft een mooie uitzending gemaakt van het jeugdjournaal tijdens de Tweede Wereldoorlog. Bij deze geven wij 3 aanraders van korte documentaires die te maken hebben met de oorlog.
- Nog één week: De vader van Anna werkt in het leger en vertrekt binnenkort naar Mali waar het oorlog is.
- Hoe Hannie ben jij?: Een documentaire over verzetsstrijder Hannie Schaft, een van de weinige vrouwen die deel uitmaakte van het gewapend verzet tegen de Duitse bezetter.
- Mensjesrechten: Bashirs familie moest vluchten toen hun land werd bezet. Bashir is geboren in een vluchtelingenkamp en is staatloos. Bashir krijgt de kans om op zomerkamp te gaan naar Spanje.
Bewustwording creëren
Het inzetten van oorlogsfilms in de bovenbouw is een waardevolle en toegankelijke manier om kinderen kennis te laten maken met grote thema’s als oorlog, vrede en vrijheid. Door samen te kijken, te voelen en vooral te praten, ontstaat er ruimte voor begrip, empathie en het vormen van een eigen mening. Ze leren kritisch na te denken en worden zich bewust van hun eigen positie in een vrije samenleving. In combinatie met gesprekken vormen films zo een krachtig middel om deze belangrijke onderwerpen blijvend onder de aandacht te brengen en betekenisvol te maken voor kinderen. Juist in een wereld waarin oorlog en conflict nog altijd aanwezig zijn, helpt dit kinderen om bewuster en respectvoller naar anderen en de wereld om hen heen te kijken.
Ben je geïnspireerd door dit onderwerp en wil je samen met jouw groep 7 of 8 ook deelnemen aan het Unicef Kinderrechten Filmfestival? Laat het ons dan weten! Maak samen met jouw klas ook kinderrechtenfilm, samen met een ervaren filmcoach van Hollywood in de Klas.
